Linia kolejowa nr 191 Goleszów - Wisła Głębce

Z Baza kolejowa
Skocz do: nawigacja, szukaj
Linia kolejowa o znaczeniu państwowym.

Przebieg linii

Nazwa punktu Rodzaj punktu Kilometraż Pozostałe linie
Ekspozytura Centrum Zarządzania Ruchem Kolejowym w Sosnowcu
Zakład Linii Kolejowych w Sosnowcu -
Xpo1z.gif Goleszów rozjazd początkowy -0,550 190
1zsc1z.gif stacja węzłowa 0,000 -
1zsc1z.gif Ustroń stacja 5,383 -
1zp1z.gif Ustroń Zdrój przystanek osobowy 6,655 -
1zsc1z.gif Ustroń Polana stacja 9,662 -
1zp1z.gif Wisła Obłaziec przystanek osobowy 12,338 -
1zm1z.png Most (rz. Wisła - 40,75m) 12,461 -
1zm1z.png Most (rz. Wisła - 40,75m) 14,071 -
1zsc1z.gif Wisła Uzdrowisko stacja 14,610 -
1zp1z.gif Wisła Dziechcinka przystanek osobowy 16,241 -
1zp1z.gif Wisła Kopydło przystanek osobowy 17,960 -
1zscx.gif Wisła Głębce stacja (końcowa) 19,710 -

Informacje ogólne

Jednotorowa linia kolejowa z Goleszowa do Ustronia została otwarta w dniu 18 grudnia 1888 roku jako krótka odnoga linii Bielsko Biała - Czeski Cieszyn, C.K. Uprzywilejowanej Kolei Północnej Cesarza Ferdynanda, którą otwarto pół roku wcześniej. Krótki odcinek posłużyć miał przede wszystkim usprawnieniu wymiany towarowej i poprawie dojazdu do tej części Beskidu Śląskiego. Już w 1921 roku na linii kursowało 5 par połączeń, a przejazd z Goleszowa do Cieszyna zajmował 16 minut.

Mapa linii

O ile budowa linii z Goleszowa do Ustronia była względnie prostym zadaniem, to rozwój ośrodka wypoczynkowego i turystycznego w Wiśle spowodował konieczność wydłużenia istniejącej linii. W tym przypadku sprawa nie była już taka łatwa, gdyż budowa linii do centrum Wisły wymagała m.in. budowy dwóch mostów na Wiśle. Realizacja prac miała miejsce w latach 20. XX wieku i została zwieńczona otwarciem 15 marca 1928 roku odcinka Ustroń - Polana, a następnie 10 sierpnia 1929 roku odcinka Polana - Wisła. Stacja w Polanie stała się i jest po dziś dzień bardzo dobrą bazą wypadową na Wielką Czantorię. Już na przełomie lat 1929-1930 kursowało tędy 7 pociągów z Goleszowa, w tym jeden prowadzący wagony bezpośrednie z Katowic. W drugim kierunku kursowało natomiast 8 pociągów. Całość dopełniała jedna para w relacji Goleszów - Ustroń. W 1930 roku otwarto przystanek Obłaziec, zlokalizowany tuż przy pierwszym z mostów na Wiśle.

W latach 30. kontynuowano rozbudowę linii kolejowej na południe i 3 września 1933 roku otwarto odcinek z Wisły do Głębiec. Odcinek ten cechuje się największymi pochyleniami rzędu 20-27 promili, w odróżnieniu od płaskiego odcinka Goleszów - Ustroń czy nieco mniej pochyłego Ustroń - Wisła (do 15 promili). Całość trasy zwieńcza wysoki na 25 metrów wiadukt nad potokiem Łabajów i ulicą Turystyczną, położony przed stacją Głębce. Na tym odcinku zlokalizowano też przystanek Dziechcinka, w pobliżu którego znalazł się mniejszy obiekt nad rzeką Dziechcinka.

Orientacyjny profil linii.
Pierwotnym planem było poprowadzenie linii kolejowej z Wisły do Zwardonia, który stałby się stacją węzłową na połączenie z dawną Koleją Transwersalną. Na projektach jednak poprzestano i do dzisiejszego dnia linia kończy się na stacji w Głębcach.

Rozbudowa linii do Głębiec spowodowała, że latem 1934 roku nastąpił dalszy wzrost przewozów - kursowało tędy już 11 par pociągów (w tym 5 do i 4 z Wisły Uzdrowiska). Jeden z pociągów prowadził wagony bezpośrednie 1 i 2 klasy oraz sypialny z Głębiec do Warszawy.

Po wojnie, w 1954 roku dokonano zmiany w nazewnictwie stacji Polana, która stała się częścią Ustronia. W latach 1957 - 1958 stacja Wisła zmieniła nazwę na Wisła Uzdrowisko, a stacja Głębce i przystanki Obłaziec i Dziechcinka stały się częścią Wisły. Po linii kursowało wówczas nawet do 16 par połączeń w relacjach m.in. z Chybia, Pawłowic Śląskich, Goleszowa, Katowic. Kursował też pociąg z wagonami bezpośrednimy do Warszawy.

Kolejnym ważne wydarzenia dla rozwoju trasy miały miejsce w latach siedemdziesiątych. Na początku epoki Gierka oddano do eksploatacji łącznicę Bieniowiec - Bronów, która umożliwiła prowadzenie pociągów z Katowic przez Tychy, Pszczynę, Skoczów i Goleszów bez zmiany kierunku jazdy. Później relacja ta, wskutek ograniczania ruchu na innych liniach będzie podstawową obsługującą linię nr 191. W grudniu 1974 roku oddano natomiast do użytku sieć trakcyjną na całej długości linii. Spowodowało to znaczną zmianę warunków eksploatacji linii, na której pojawiły się elektryczne zespoły trakcyjne oraz składy wagonowe.

Coraz większa atrakcyjność połączeń do Wisły spowodowały budowę dwóch nowych przystanków osobowych - Ustroń Zdrój w 1985 roku i Wisła Kopydło w 1989 roku. Spowodowało to wzrost liczby połączeń na linii do ponad 20 par w 1989 roku. Planowano również budowę przystanku Ustroń Poniwiec, który pojawił się nawet w rozkładzie jazdy w 1991 roku (jako nieczynny), jednak plany te zarzucono.

Kryzys transportu kolejowego lat 90. i dwutysięcznych, spowodowany również przez rozwój motoryzacji spowodował ograniczenie liczby pociągów, kursujących na linii. Jednocześnie na linii pojawiło się więcej pociągów międzyregionalnych, w tym ekspres "Wisła", kursujący w latach 2001 - 2009. Pogarszał się stan techniczny trasy, której wyjątkowym mankamentem stały się nieremontowane obiekty inżynieryjne. Doprowadziło to m.in. do wstrzymania ruchu pociągów na odcinku Ustroń Polana - Wisła Uzdrowisko, ze względu na zły stan techniczny mostów na Wiśle. Obiekty te ostatecznie zostały wymienione na nowe.

W rok 2020 linia Goleszów - Wisła Głębce weszła z 11 parami pociągów regionalnych. Większość nich łączyła Wisłę z Katowicami, weekendowo kursowało też połączenie z Wisły do Gliwic. Całość dopełniała jedna para dziennych pociągów dalekobieżnych z Białegostoku do Wisły. W tym samym roku rozpoczął się też długo wyczekiwany remont odcinka Bronów - Skoczów - Goleszów - Wisła Głębce, finansowany w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego. Jego realizacja powinna poprawić możliwości realizacji przewozów na linii.


Charakterystyka linii

  • jednotorowa
  • zelektryfikowana (3000 V DC)
  • prędkość drogowa: 40-60 km/h
  • szerokość toru: 1435 mm


Wróć do:

Wykaz linii kolejowych (D29)