Linia kolejowa nr 107 Nowy Zagórz - Łupków

Z Baza kolejowa
Skocz do: nawigacja, szukaj
Początek linii - wyjazd z Nowego Zagórza.
Zagórz - wyjazd w kierunku Nowego Zagórza (w lewo).
Wyjazd z Zagórza w kierunku Łupkowa.
Przystanek Tarnawa Dolna.
Dawna stacja, a obecnie przystanek w Czaszynie.
Przystanek w Morochowie.
Mokre Małopolskie - dworzec.
Przystanek w Wysoczanach.
Przystanek Komańcza Letnisko.
Komańcza - wyjazd w kierunku Zagórza.
Most za stacją Komańcza.
Most między Komańczą, a Osławicą.
Osławica, widok w kierunku Komańczy.
Przystanek Osławica.
Wyjazd z Łupkowa w kierunku granicy.
Tunel graniczny w Łupkowie - koniec linii.

Przebieg linii

Nazwa punktu Rodzaj punktu Kilometraż Pozostałe linie
Ekspozytura Centrum Zarządzania Ruchem Kolejowym w Krakowie
Zakład Linii Kolejowych w Rzeszowie -
Xsc1n.gif Nowy Zagórz stacja węzłowa 0,000 108
1nsc1n.gif Zagórz stacja węzłowa 1,130 617
1np1n.gif Tarnawa Dolna przystanek osobowy 5,042 -
1np1n.gif Czaszyn przystanek osobowy 9,167 -
1np1n.gif Morochów przystanek osobowy 14,847 -
1np1n.gif Mokre Małopolskie przystanek osobowy 17,550 -
1np1n.gif Wysoczany przystanek osobowy 20,360 -
1nsc1n.gif Szczawne Kulaszne stacja 24,610 -
1nbs1n.gif Rzepedź Drew-San bocznica szlakowa 29,747 -
1np1n.gif Rzepedź przystanek osobowy 29,998 -
1np1n.gif Komańcza Letnisko przystanek osobowy 34,203 -
1nsc1n.gif Komańcza stacja 35,251 -
1np1n.gif Osławica przystanek osobowy 43,027 -
1nsn1n.gif Nowy Łupków ładownia i p.o. 46,438 -
1nsc1n.gif Łupków stacja 49,020 -
1ntl1n.gif Tunel (371 m) początek tunelu 50,451 -
1ngp1n.gif Granica Państwa punkt graniczny 50,588 ŽSR: 103A

Informacje ogólne

Linia kolejowa łącząca Zagórz z Łupkowem powstała jako element Pierwszej Węgiersko-Galicyjska Kolei Żelaznej EUGE. Kolej ta połączyła Galicję z Węgrami, umożliwiając przejazd drogą żelazną z Budapesztu do Przemyśla i Lwowa. Pierwsze prace nad jej budową podjęto w 1869 roku, zaś otwarcie odcinka z Zagórza do Łupkowa nastąpiło w 1872. Pierwszy odcinek, do Komańczy, oddany został do ruchu 12 listopada, zaś miesiąc później - 18 grudnia, kolej żelazna dotarła do Łupkowa. Dwa lata później, 30 maja 1874 roku zakończono prace nad tunelem w Łupkowie. Największe znaczenie w swej historii linia miała jeszcze przed I wojną światową, stanowiąc ważne transkarpackie połączenie, dlatego już w 1889 roku na całej linii położono drugi tor. Taki stan rzeczy trwał do końca I wojny światowej.

Po przejściu linii pod administrację polską linia straciła na znaczeniu, dlatego już w 1921 roku zlikwidowano drugi tor. W 1939 roku rozkład jazdy przewidywał kursowanie jedynie dwóch par pociągów osobowych, zaś do Łupkowa z Czechosłowacji docierała jedna para pociągów. Tuż po wojnie w 1947 roku na linii założono kursowanie zaledwie jednej pary pociągów, która na pokonanie całej trasy potrzebowała prawie czterech godzin. Z czasem liczba pociągów jednak wzrastała - w 1964 roku do Łupkowa kursowały 4 pary pociągów oraz w dni powszednie jedna, skrócona do Rzepedzi. W 1977 roku było już 9 par pociągów. Inaczej sytuacja przedstawiała się na odcinku granicznym - zniszczony tunel odbudowano i uruchomiono 7 listopada 1946 roku, jednak jego eksploatacja trwała tylko do 1952 roku. O zamknięciu zdecydowały względy polityczne, a konkretnie akcja militarna "Wisła" przeciwko UPA. Tunel ponownie otwarto dopiero 13 czerwca 1974 roku dla ruchu towarowego. Jego eksploatacja przebiegała do roku 1988, gdy 8 listopada ponownie zamknięto, tym razem z powodu złego stanu torów na trasie. Lata 90. to stopniowe ograniczanie liczby kursów pociągów osobowych - normą stały się wówczas 4 pary pociągów osobowych z Zagórza do Łupkowa.

W połowie lat 90. poczyniono działania w celu ponownego (już trzeciego po wojnie) otwarcia przejścia granicznego. Po remoncie trasy ruch pociągów wznowiono 3 czerwca 1996 roku dla ruchu towarowego. Przewozy pasażerskie wznowiono dopiero 7 czerwca 1999 roku. Wówczas pojawił się także międzynarodowy pociąg przyspieszony relacji Rzeszów - Koszyce (kursujący w wakacje).

Dobry czas dla linii nie trwał zbyt długo, gdyż od 2004 roku pozostały jedynie 3 pary pociągów, które zawieszono całkowicie 1 kwietnia tego samego roku. Od tego czasu linia czynna jest w ruchu pasażerskim jedynie w wakacyjne piątki, soboty i niedziele, a na trasie kursują 2 pary pociągów osobowych. Również ruch towarowy uległ znacznemu zmniejszeniu - z zaplanowanych trzech par po otwarciu tunelu w latach 90. spadł do... zera, po kryzysie gospodarczym w roku 2009. Jedyne duże ożywienie nastąpiło na okres pół roku, po zniszczeniu mostu na Popradzie w Nowym Sączu Biegonicach w czerwcu 2010 roku. Na linię skierowano wówczas objazdowe pociągi towarowe. W styczniu 2011 roku nastąpiło jednak ponowne otwarcie mostu, i pociągi znów skierowano przez przejście w Muszynie.

W 2011 roku rozkład jazdy zakłada kursowanie zaledwie jednej pary pociągów towarowych, trzy razy w tygodniu. Do tych pociągów dostosowano również czasy otwarcia posterunków ruchu - stacje Szczawne Kulaszne i Komańcza czynne są we wtorki, czwartki i soboty na jedną zmianę, od 7 do 19. Jedynie w okresie wakacyjnym są czynne w piątki i niedziele. Jedynie stacja w Łupkowie oraz węzłowe w Nowym Zagórzu i Zagórzu są czynne całodobowo. Malejący ruch pociągów spowodował zamknięcie i likwidację części posterunków ruchu, takich jak Mokre Małopolskie, Czaszyn i Rzepedź. W tej ostatniej miejscowości pozostaje do dziś jedynie bocznica szlakowa. Również w Nowym Łupkowie znajduje się ładownia, gdzie dochodzi również kolejka wąskotorowa, po której dziś przewozy nie są jednak prowadzone.

Na całej swojej długości linia jest przystosowana do kursowania pociągów o długości do 550 metrów. Pociągi te mogą się krzyżować i wyprzedzać na wszystkich czynnych posterunkach ruchu. Największe miarodajne pochylenie występuje na odcinku granicznym - do 14 promili, linia praktycznie cały czas wznosi się w kierunku Łupkowa - miarodajne spadki przekraczają 10 promili. Braki w utrzymaniu infrastruktury przyczyniły się tu do ograniczenia prędkości drogowej - na odcinku do Łupkowa wynosi ona 40 km/h, jedynie szlak graniczny po naprawie przeprowadzonej w 2009 roku pozwala na uzyskiwanie prędkości do 60 km/h.

Charakterystyka techniczna

  • jednotorowa
  • niezelektryfikowana
  • prędkość drogowa: 40 km/h (Nowy Zagórz - Łupków), 60 km/h (Łupków - Granica Państwa)
  • szerokość toru: 1435 mm

Wróć do:

Wykaz linii kolejowych (D29)